Πως να επιλέξω μεταπτυχιακές σπουδές: Κριτήρια επιλογής.

     Εφόσον λοιπόν κάποιος αποφασίσει ότι θα εμπλακεί στη διαδικασία υλοποίησης ΜΣ το επόμενο και κρίσιμο βήμα είναι η επιλογή του καταλληλότερου προγράμματος ΜΣ μεταξύ των διαθεσίμων. Η ‘καταλληλόλητα΄ δεν αναφέρεται σε κάποια αυτοτελή χαρακτηριστικά του προγράμματος αλλά στην αντιστοίχιση των χαρακτηριστικών αυτών με τη στοχοθεσία και τις προδιαγραφές του υποψηφίου. Άρα, δεν υπάρχουν ‘καλά’ και ‘κακά’ προγράμματα, ‘καλοί’ και ‘κακοί’ υποψήφιοι per se, αλλά η επιτυχία της επιλογής καθορίζεται από την ανίχνευση και ταύτιση των κοινών χαρακτηριστικών.

    Το μίγμα κριτηρίων που μπορεί, και πρέπει, να χρησιμοποιηθεί για την επιλογή του ιδανικού προγράμματος ΜΣ είναι κυριολεκτικά ανεξάντλητο. Μία αυτονόητη συμβουλή λοιπόν είναι να μην προσπαθήσετε να βρείτε ένα πρόγραμμα που να ικανοποιεί το 100% των προσδοκιών σας σε όλα τα επίπεδα. Ας δούμε κάποιες από τις ομάδες των κριτηρίων αυτών:

·         Σειρά κατάταξης του πανεπιστημίου / του συγκεκριμένου προγράμματος σπουδών σε διάφορους σχετικούς πίνακες (QS, FTES, Masterstudies, κλπ) και δυναμική του (βελτίωση ή υποβάθμιση της θέσης του τα τρία τελευταία χρόνια)

·         Πρόγραμμα σπουδών (curriculum): αριθμός και ποικιλία υποχρεωτικών και προαιρετικών μαθημάτων (courses ή modules), διαθεσιμότητα εργαστηρίων, δυνατότητα προσαρμογής του προγράμματος ΜΣ στις απαιτήσεις σας με παρακολούθηση μαθημάτων από άλλα τμήματα ή συνεργαζόμενα πανεπιστήμια, υλοποίηση έρευνας, συγγραφή thesis ή συνεργατικών δραστηριοτήτων με επιχειρήσεις ως προϋποθέσεων λήψης πτυχίου

·         Πρόσβαση στην αγορά εργασίας: reputation του πανεπιστήμιου, ύπαρξη και αποτελεσματικότητα λειτουργίας career center, αποδοχή των modules του από επαγγελματικούς φορείς (ACCA, CIMA, CIM, CFA, APA…) και μερική απαλλαγή από τις εξετάσεις των μελών τους, ύπαρξη ισχυρού alumni association, δικτύωση του πανεπιστημίου με την αγορά εργασίας

·         Υποστήριξη στη διάρκεια των σπουδών: χρονικό διάστημα σπουδών (1 ή 2 χρόνια;), ελαστικότητες (δυνατότητα μετάπτωσης από full-time σε part time, δυνατότητα ολοκλήρωσης με distance learning), κάλυψη θεμάτων στέγασης, υγείας, διατροφής, ασφάλισής διαθεσιμότητα κοινωνικών και αθλητικών συλλόγων, δυνατότητα απασχόλησης στον χώρο του πανεπιστημίου, διαθεσιμότητα υποτροφιών, ενισχύσεων ή assistantships, κά.

·         Πιθανότητες αποδοχής στο πρόγραμμα και ολοκλήρωσης του: απαιτήσεις εισόδου (ελάχιστος βαθμός πτυχίου, ECTS ή επιθυμητοί βαθμοί σε συγκεκριμένα προπτυχιακά μαθήματα, ψυχομετρικά τεστ τύπου GMAT ή GRE, τεστ ελέγχου γλώσσας όπως τα IELTS ή TOEFL, προϋπηρεσία, συστατικές επιστολές statement of purpose, συνέντευξη), αναλογία αιτήσεων προς αποδοχές, κόστος σπουδών, βιβλίων, και ζωής στη συγκεκριμένη πόλη/περιοχή, προϋποθέσεις διατήρησης υποτροφίας.

·         Χώρα και πόλη όπου εδρεύει το πανεπιστήμιο. Ελλάδα ή εξωτερικό; Ευρώπη, Αμερική ή Ασία; σε μεγάλη πόλη (Λονδίνο, Ν. Υόρκη, Σιγκαπούρη) ή σε μικρή; κόστος ζωής, διαθεσιμότητα κατοικιών ή εστιών, ευκολία μετακίνησης, γλώσσα, κλίμα, εγκληματικότητα. Σημαντικό είναι να σπουδάσετε σε χώρα/περιοχή όπου να επιθυμείτε ή διατίθεσθε να δουλέψετε μετά τη λήψη του πτυχίου σας.

    Ασφαλώς υπάρχουν πολλά κριτήρια ακόμη για το καθένα από τα οποία, όπως και για τα παραπάνω, θα μπορούσαν να γραφτούν ξεχωριστά σχόλια και εξηγήσεις. Ιεραρχήστε ποια είναι τα σημαντικότερα κριτήρια για εσάς και λειτουργήστε με μία διαδικασία περιορισμού. Φτιάξτε μία λίστα παράθεσης όλων των πανεπιστημίων, ιδανικά 15-30, που πιθανώς σας ενδιαφέρουν (long list). Επισκεφθείτε και μελετήστε τους ιστότοπους τους. Αρχίστε να διαγράφετε εκείνα τα πανεπιστήμια που παραβιάζουν, ή δεν ικανοποιούν, κάποιους από τους βασικούς περιορισμούς ή προσδοκίες σας. Συμβουλευτείτε άτομα που να έχουν άποψη στην ιεράρχηση που πάτε να κάνετε (επαγγελματίες συμβούλους, αποφοίτους των συγκεκριμένων πανεπιστημίων ή προγραμμάτων σπουδών, καθηγητές ή οικείους σας που σπούδασαν σε αυτή τη χώρα ή περιοχή). Ιδανικά, θα καταλήξετε με μία λίστα 6-10 πανεπιστημίων (short list) στα οποία θα αποστείλετε και αίτηση για αποδοχή στο πρόγραμμα τους. 4-5 από τα πανεπιστήμια της λίστας αυτής θα πρέπει να είναι πραγματικά επιθυμητά από εσάς και -κατά την άποψη σας- προσβάσιμα με βάση τα χαρακτηριστικά σας και τις προδιαγραφές τους. 2-3 θα είναι οι ιδανικοί στόχοι σας αλλά μάλλον θεωρείτε δύσκολη την αποδοχή σας με βάση τις απαιτήσεις τους και τα χαρακτηριστικά σας. Παραφράζοντας τον Kaplan, το ότι θα κάνετε αίτηση στο ΜΙΤ ή στο Harvard δεν σημαίνει ότι θα σας πάρουν, αν δεν κάνετε όμως σίγουρα δεν θα σας πάρουν! Τέλος, άλλα 2-3 είναι αυτά που η σχετική αρθρογραφία ευνόητα αποκαλεί cushions, πιθανότατα προσβάσιμα αλλά ως συμβιβασμός ανάμεσα στο τι ‘θέλω’ και τι ‘μπορώ’.